Wie kinderen echt wil horen, moet soms een andere ingang vinden

De afgelopen weken werd Nederland opgeschrikt door het verdrietige nieuws over de kinderen in Stadskanaal. Een gebeurtenis die veel mensen heeft geraakt.

Toen ik daarna verschillende artikelen en reacties las, bleef één boodschap hangen: kinderen moeten beter worden gezien en gehoord. De Kinderombudsman benadrukte hoe belangrijk het is om niet alleen over kinderen te praten, maar juist met kinderen.

Dat raakt precies waar ik dagelijks mee bezig ben binnen Creatief in Gesprek.

In mijn werk als kindercoach en schoolmaatschappelijk werker ontmoet ik veel kinderen die boos, verdrietig, onzeker of vastgelopen zijn. Wat mij daarbij steeds opvalt, is dat kinderen niet altijd vertellen wat er speelt. Niet omdat ze niet willen, maar omdat ze de woorden soms niet hebben. Of omdat ze denken dat wat zij meemaken normaal is.

Als volwassenen kijken we vaak eerst naar gedrag. Een kind dat snel boos wordt. Een kind dat zich terugtrekt. Een kind dat voortdurend grapjes maakt of juist heel stil wordt.

Maar achter gedrag zit vaak een verhaal.

Een kind dat ruzie maakt op school, laat misschien iets anders zien dan ongehoorzaamheid. Een kind dat zich afsluit, probeert misschien iets te beschermen. Gedrag is niet altijd het probleem. Soms is het een signaal. Juist daarom geloof ik dat we verder moeten kijken dan wat zichtbaar is. Niet meteen op zoek naar oplossingen, maar eerst nieuwsgierig zijn. Wat probeert dit kind ons te vertellen? Veel kinderen vinden het lastig om rechtstreeks te praten over gevoelens. Daarom werk ik graag met creatieve en speelse werkvormen. Niet omdat creativiteit het doel is, maar omdat het een andere ingang biedt.

Soms vertelt een kind meer via een tekening dan tijdens een gesprek. Soms ontstaat er tijdens een spel of een wandeling ineens ruimte voor iets wat eerder verborgen bleef.

Wanneer de druk van het praten wegvalt, ontstaat er vaak ruimte om jezelf te laten zien.

Wat mij raakt in de discussie die nu wordt gevoerd, is dat kinderen soms jarenlang signalen afgeven zonder dat iemand echt begrijpt wat ze proberen te vertellen. Niet omdat volwassenen niet betrokken zijn, maar omdat we soms zoeken naar antwoorden in woorden, terwijl een kind iets anders nodig heeft. Kinderen hebben volwassenen nodig die nieuwsgierig blijven. Die niet alleen luisteren naar wat er gezegd wordt, maar ook aandacht hebben voor wat er niet wordt gezegd.

Want ieder kind heeft een verhaal.

En ieder kind verdient het om gezien, gehoord en serieus genomen te worden.

Niet pas wanneer het misgaat.

Maar juist daarvoor.